Michel Schoonheim start eigen uitgeverij: Sauberhaus

Michel Schoonheim, tot vorig jaar commercieel manager van Park Uitgevers, heeft zijn eigen uitgeverij opgericht: Sauberhaus, dat zich richt op commerciële non-fictie – in alle gewenste talen. Dit jaar verschijnen twee à drie titels.
De titels liggen op het gebied van sport, muziek, culinair en lifestyle. 'Daar zit mijn affiniteit', ligt Schoonheim toe. 'Bij alle uitgevers waar ik heb gewerkt heb ik dat veel gedaan. Maar eigenlijk sta ik voor alles open, zolang het maar commercieel is en ik er een goed verdienmodel in zie. Alleen in literatuur ben ik niet goed genoeg. Ik vind het ook een ingewikkeld segment in de huidige tijd.'
Aanbod is er genoeg, denkt hij. Bijvoorbeeld van Park dat sinds zijn vertrek minder titels is gaan uitgeven. 'Toevallig heb ik geen auteurs van Park. Maar alle grote concerns staan onder druk vanwege een veranderde markt en omdat ze veel overhead hebben. Ik werk in mijn eentje vanuit huis. Ik huur wel ervaren mensen in, maar heb geen overhead. Ik kan ook snel schakelen en, omdat ik niet veel titels doe, een boek van begin tot eind begeleiden.'
Alle talen ter wereld Een flexibele uitgeverij noemt hij Sauberhaus dan ook. Dat komt in alles terug. 'Als een auteur alleen een e-boek uit wil brengen of zijn boek alleen in het Engels op de markt wil: dat kan
allemaal.' Daarom wil hij ook alle boeken in alle gewenste talen uitgeven. 'Ik heb vaak genoeg meegemaakt dat een auteur meteen een Engelse of Italiaanse editie wilde. De uitgeverij zei dan altijd: kan niet. Bij mij kan het wel.'
De nadruk ligt wel op Nederlandse auteurs die een Nederlands- of Engelstalig boek in Nederland of Vlaanderen op markt willen brengen. 'Maar stel dat ik met een boek zou komen van een voetballer die in Spanje heeft gespeeld. Het is interessant dat gelijk in het Spaans te brengen. Ik heb ook een businessboek met een zakenman die internationaal actief is. Dus dat komt gelijk in het Engels.
Je zou zeggen: dat is technisch én financieel mogelijk dankzij de inzet van AI. Maar Sauberhaus laat boeken nadrukkelijk door mensen vertalen. 'Niet dat AI-vertalingen slecht zijn, maar ik wil dat de boeken kwalitatief goed zijn. En omdat ik er de geschikte auteurs voor heb, zie ik zeker kansen om die kosten terug te verdienen. Als ik die kansen niet zie, breng ik ook geen vertalingen. Een kookboek komt bijvoorbeeld alleen in het Nederlands.' Hetzelfde geldt voor het bewerken van de lokale markten. Hij kan als eenpitter in Uithoorn misschien niet de hele anderstalige markt optimaal bewerken, 'maar met de bekendheid van de auteur en met hulp van mijn netwerk is het minder ingewikkeld als het misschien lijkt.'
Royalty's
Ook kiest voor een eerlijke en inzichtelijke verdeling van de royalty’s. 'Ik heb open contracten. Auteurs krijgen inzage in alles wat ik uitgeef en wat er binnenkomt. En wat er overblijft na aftrek van de kosten delen we door de twee.' Het is niet helemaal hetzelfde als het fifty-fiftycontract van Bertam & de Leeuw. 'Maar dat komt er wel het dichtst bij in de buurt.' Welke boeken Sauberhaus aanbiedt, houdt Schoonheim nog voor zich. Die onthult hij wanneer het zover is – de eerste over een paar weken. 'Ik doe geen reguliere aanbieding. Actuele non-fictie moet je brengen wanneer de markt erom vraagt. Zoals Alfabet in een maand Ajax in crisis bracht toen Ajax in crisis was, zó moet het. Een aanbieding maken en die maanden tevoren op beurzen aanbieden, past niet bij het aanbod van Sauberhaus' Hij is zich ervan bewust dat de boekhandel dat niet altijd prettig vindt. Die kijkt liever drie keer per jaar gebundeld naar alles wat eraan komt. 'Maar ik doe maar een paar titels. Dit jaar maximaal drie, volgend jaar maximaal acht. Ik kom niet iedere week met een tussentijdse aanbieding. En als je met Audax en LibrisBlz. praat en een nieuwsbrief uitstuurt naar de boekhandel, heb je 95% al bereikt.' En de naam? 'Bij een werkgever moest ik ooit een bijnaam voor op een koffiemok hebben. Maar ja, ik had geen bijnaam. Toen riep iemand: dan doe je toch "Sauberhaus"? Het is een grappige vertaling van mijn achternaam die net niet helemaal klopt, omdat -heim en -haus hetzelfde is. En het is een pakkende naam die, zo heb ik toen al snel gemerkt, ook blijft hangen.' Toen Schoonheim in 2016 korte tijd freelancte, deed hij dat al onder die naam. En nu is er dus na 25 jaar in het boekenvak – bij onder meer Bol.com, VBK Media en Overamstel – zijn eigen uitgeverij.